{"id":90665,"date":"2026-05-26T16:45:46","date_gmt":"2026-05-26T13:45:46","guid":{"rendered":"https:\/\/ekonomigundemi.com.tr\/index.php\/2026\/05\/26\/tasarrufun-jeopolitigi-cin-imf-ve-kuresel-kalkinmanin-yeni-denklemi"},"modified":"2026-05-26T16:45:46","modified_gmt":"2026-05-26T13:45:46","slug":"tasarrufun-jeopolitigi-cin-imf-ve-kuresel-kalkinmanin-yeni-denklemi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ekonomigundemi.com.tr\/index.php\/2026\/05\/26\/tasarrufun-jeopolitigi-cin-imf-ve-kuresel-kalkinmanin-yeni-denklemi\/","title":{"rendered":"Tasarrufun Jeopoliti\u011fi: \u00c7in, IMF ve k\u00fcresel kalk\u0131nman\u0131n yeni denklemi"},"content":{"rendered":"<p data-start=\"104\" data-end=\"428\">CGTN Muhabiri Ali \u00dcnal&#8217;\u0131n haberine g\u00f6re, \u00c7in Devlet D\u00f6viz \u0130daresi taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131klanan 2026 y\u0131l\u0131 ilk \u00e7eyrek \u00f6demeler dengesi verileri, \u00c7in\u2019in y\u00fcksek cari fazla e\u011filiminin s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ortaya koydu. Jeffrey Sachs ise \u00c7in\u2019in daha az de\u011fil, daha fazla tasarruf etmesinin k\u00fcresel kalk\u0131nma a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli oldu\u011funu savundu.<\/p>\n<p data-start=\"430\" data-end=\"727\">\u00c7in Devlet D\u00f6viz \u0130daresi, 15 May\u0131s\u2019ta 2026 y\u0131l\u0131n\u0131n ilk \u00e7eyre\u011fine ili\u015fkin \u00f6demeler dengesi verilerini a\u00e7\u0131klad\u0131. Verilere g\u00f6re \u00c7in\u2019in cari hesap fazlas\u0131 y\u0131l\u0131n ilk \u00fc\u00e7 ay\u0131nda 184,1 milyar dolara ula\u015f\u0131rken, mal ticareti fazlas\u0131 ise 247,4 milyar dolar olarak ger\u00e7ekle\u015fti.<\/p>\n<p data-start=\"729\" data-end=\"1034\">B\u00f6ylece 2025 y\u0131l\u0131nda 735 milyar dolar\u0131 a\u015farak tarihi zirveye \u00e7\u0131kan y\u0131ll\u0131k cari fazla e\u011filiminin 2026 y\u0131l\u0131nda da s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc de\u011ferlendirildi. Goldman Sachs da bu geli\u015fmeler do\u011frultusunda \u00c7in\u2019in 2026 y\u0131l\u0131 cari hesap fazlas\u0131 tahminini gayrisafi yurt i\u00e7i has\u0131lan\u0131n y\u00fczde 4,3\u2019\u00fcne y\u00fckseltti.<\/p>\n<p data-start=\"1036\" data-end=\"1257\">Verilerin a\u00e7\u0131klanmas\u0131ndan k\u0131sa s\u00fcre \u00f6nce ise Jeffrey Sachs, South China Morning Post\u2019ta yay\u0131mlanan makalesinde, d\u00fcnyan\u0131n \u00c7in\u2019in daha az de\u011fil daha fazla tasarruf etmesine ihtiya\u00e7 duydu\u011funu savundu.<\/p>\n<p data-start=\"1259\" data-end=\"1550\">Tart\u0131\u015fman\u0131n arka plan\u0131nda, Uluslararas\u0131 Para Fonu\u2019nun \u015eubat 2026\u2019da yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 y\u0131ll\u0131k \u00c7in de\u011ferlendirme raporu yer ald\u0131. IMF raporunda \u00c7in\u2019in y\u00fcksek cari fazla vermesi \u201ck\u00fcresel dengesizlik\u201d olarak tan\u0131mlan\u0131rken, \u00fclkeye t\u00fcketim odakl\u0131 b\u00fcy\u00fcme modeline y\u00f6nelmesi tavsiye edildi.<\/p>\n<p data-start=\"1552\" data-end=\"1869\">\u00c7in\u2019in IMF Y\u00f6netim Kurulu temsilcisi Zhang Zhengxin ise bu de\u011ferlendirmeye itiraz ederek ihracat art\u0131\u015f\u0131n\u0131n \u00fclkenin rekabet g\u00fcc\u00fc ve inovasyon kapasitesinden kaynakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti. Nisan ay\u0131nda d\u00fczenlenen IMF Bahar Toplant\u0131lar\u0131\u2019nda da \u00c7in taraf\u0131n\u0131n benzer ele\u015ftirileri reddetti\u011fi belirtildi.<\/p>\n<p data-start=\"1871\" data-end=\"2149\">Haberde, \u00c7in\u2019in y\u00fcksek tasarruf oran\u0131n\u0131n yaln\u0131zca ekonomik bir veri olmad\u0131\u011f\u0131, ayn\u0131 zamanda k\u00fcresel yat\u0131r\u0131m kapasitesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli bir unsur oldu\u011fu vurguland\u0131. \u00c7in\u2019in uzun vadeli sermaye birikiminin altyap\u0131, enerji ve \u00fcretken yat\u0131r\u0131mlar i\u00e7in kaynak olu\u015fturdu\u011fu ifade edildi.<\/p>\n<p data-start=\"2151\" data-end=\"2398\">\u00c7in\u2019in y\u00fcksek tasarruf k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn, Konf\u00fc\u00e7y\u00fcs gelene\u011fi, sosyal g\u00fcvenlik yap\u0131s\u0131 ve devletin yat\u0131r\u0131m \u00f6ncelikli kalk\u0131nma modeliyle ba\u011flant\u0131l\u0131 oldu\u011fu belirtilirken, bu modelin son k\u0131rk y\u0131lda \u00fclkenin sanayi ve altyap\u0131 d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn\u00fc destekledi\u011fi kaydedildi.<\/p>\n<p data-start=\"2400\" data-end=\"2697\">Haberde ayr\u0131ca, geli\u015fmekte olan \u00fclkelerin ye\u015fil altyap\u0131 ve enerji d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc yat\u0131r\u0131mlar\u0131 i\u00e7in uzun vadeli finansmana ihtiya\u00e7 duydu\u011fu ifade edildi. \u00c7in\u2019in y\u00fcksek tasarruf kapasitesinin, \u00f6zellikle Afrika, G\u00fcney Asya ve Latin Amerika\u2019daki altyap\u0131 projelerinde kalk\u0131nma sermayesine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc belirtildi.<\/p>\n<p data-start=\"2699\" data-end=\"2941\">Kenya\u2019daki Mombasa-Nairobi demiryolu, Etiyopya\u2019daki enerji iletim projeleri ve Pakistan\u2019daki \u00c7in-Pakistan Ekonomik Koridoru \u00f6rnek g\u00f6sterilerek, \u00c7in sermayesinin geli\u015fmekte olan \u00fclkelerdeki altyap\u0131 yat\u0131r\u0131mlar\u0131nda \u00f6nemli rol oynad\u0131\u011f\u0131 aktar\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p data-start=\"2943\" data-end=\"3399\">Jeffrey Sachs\u2019\u0131n de\u011ferlendirmelerine yer verilen haberde, \u00c7in\u2019in g\u00fcne\u015f paneli \u00fcretim kapasitesinin y\u0131ll\u0131k 1.000 ila 1.200 gigawatt seviyesinde oldu\u011fu, ancak d\u00fcnya genelinde bu kapasitenin tamam\u0131n\u0131n kullan\u0131lamad\u0131\u011f\u0131 ifade edildi. \u00c7in tasarruflar\u0131n\u0131n ye\u015fil enerji yat\u0131r\u0131mlar\u0131na y\u00f6nlendirilmesi halinde hem geli\u015fmekte olan \u00fclkelerin enerji ihtiyac\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lanabilece\u011fi hem de k\u00fcresel iklim hedeflerine katk\u0131 sa\u011flanabilece\u011fi belirtildi.<\/p>\n<p data-start=\"3401\" data-end=\"3708\">Haberde, IMF ve G7 \u00fclkelerinin \u00c7in\u2019e y\u00f6nelik \u201cdaha fazla t\u00fcketim, daha az tasarruf\u201d \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131n jeopolitik boyutuna da dikkat \u00e7ekildi. \u00c7in\u2019in yaln\u0131zca \u00fcretici de\u011fil ayn\u0131 zamanda k\u00fcresel kalk\u0131nma finans\u00f6r\u00fc konumuna gelmesinin Bat\u0131 merkezli finansal yap\u0131lar a\u00e7\u0131s\u0131ndan yeni bir denge olu\u015fturdu\u011fu ifade edildi.<\/p>\n<p data-start=\"3710\" data-end=\"4053\" data-is-last-node=\"\" data-is-only-node=\"\">Son b\u00f6l\u00fcmde ise \u00c7in\u2019in y\u00fcksek tasarruf oran\u0131n\u0131n tek ba\u015f\u0131na sorun olmad\u0131\u011f\u0131, as\u0131l \u00f6nemli olan\u0131n bu sermayenin daha adil, kapsay\u0131c\u0131 ve \u00fcretken alanlara y\u00f6nlendirilmesi oldu\u011fu vurguland\u0131. \u00c7in tasarruflar\u0131n\u0131n ye\u015fil altyap\u0131, enerji d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc ve kalk\u0131nma yat\u0131r\u0131mlar\u0131na aktar\u0131lmas\u0131n\u0131n k\u00fcresel ekonomi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli f\u0131rsatlar sunabilece\u011fi kaydedildi.<\/p>\n<p align=\"justify\">\u00a0<\/p>\n<p> <strong><\/strong><br \/>\nEKONOM\u0130 GAZETES\u0130 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c7in Devlet D\u00f6viz \u0130daresi taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131klanan 2026 y\u0131l\u0131 ilk \u00e7eyrek \u00f6demeler dengesi verileri, \u00c7in\u2019in y\u00fcksek cari fazla e\u011filiminin s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ortaya koydu.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":90666,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"googlesitekit_rrm_CAow07ekDA:productID":"","footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-90665","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ekonomigundemi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90665","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ekonomigundemi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ekonomigundemi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekonomigundemi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekonomigundemi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=90665"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ekonomigundemi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90665\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekonomigundemi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/90666"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ekonomigundemi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=90665"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ekonomigundemi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=90665"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ekonomigundemi.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=90665"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}